Bilim ve Dünya
27/11/2025

Rus nöroteknoloji şirketi Neiry, Forbes Russia'nın aktardıklarına ve şirketin 25 Kasım tarihli açıklamasına göre, implante edilmiş beyin arayüzleri ve sırta monte edilen elektronik cihazlar kullanılarak biyodronlara dönüştürülen güvercinlerle Moskova'da uçuş testleri gerçekleştirdi.
Neiry'ye göre, implante edilmiş nöral arayüzlere sahip ilk güvercin sürüsü, bir laboratuvardan kalkıp geri dönerek test uçuşlarını tamamladı. Şirket şu anda, bazıları binlerce kilometre uzağa gönderilecek, diğerleri ise daha ileri denemeler için Moskova'da kalacak olan çipli kuşların "uçuş özelliklerini" kontrol ediyor.
Sistem, kuşun beyninin belirli bölgelerine yerleştirilen ve aynı zamanda güneş enerjisiyle çalışan elektronikleri taşıyan küçük bir "sırt çantasında" bulunan stimülatör ve kontrolcüye bağlı, Neiry tarafından geliştirilen elektrotları kullanıyor.
Kontrolcü, geleneksel insansız hava araçlarında kullanılanlara benzer önceden yüklenmiş bir uçuş görevi alırken stimülatör, kuşun sola veya sağa dönme motivasyonunu etkileyen sinyaller gönderiyor. Konumlandırma ise GPS ve diğer navigasyon yöntemleriyle sağlanıyor.

Neiry, eğitilmiş hayvanların aksine davranışsal koşullanmanın gerekmediğini çünkü "operasyondan sonra herhangi bir hayvanın uzaktan kontrol edilebilir hale geldiğini" belirtti. Ayrıca cerrahların elektrotları doğru bir şekilde yerleştirmek için stereotaktik bir kurulum kullandığı ve kuşların yüzde 100 hayatta kalmasının hedeflendiği ifade ediliyor.
Kuşlara monte edilen kameraların sabit altyapı, ulaşım ve teslimat robotlarındaki gözetim sistemleriyle aynı prensiplerde çalıştığı belirtiliyor. Neiry, kuşun faaliyet gösterdiği ülkenin yasal gereklilikleri doğrultusunda yapay zeka kullanılarak yüzlerin bulanıklaştırıldığını ve kişisel verilerin kaldırıldığını iddia ediyor.
Şirket, biyodronları enerji iletim hatlarının, gaz dağıtım düğümlerinin ve diğer altyapıların genişletilmiş izlenmesinin yanı sıra çevresel araştırmalar, endüstriyel denetimler, arama-kurtarma görevleri ve ek güvenlik takibi için kullanmayı planlıyor. Her bir biyodronun fiyatının benzer sınıftaki dronlarla karşılaştırılabilir olduğu, ancak menzil ve dayanıklılık açısından onları "yüzlerce kat" aştığı söyleniyor.
Neiry kurucusu Alexander Panov, mevcut sistemin güvercinler üzerinde test edildiğini ancak diğer türlerle kullanım için uyarlanabileceğini söyledi. Panov şu ifadeleri kullandı: "Şu anda çözüm güvercinler üzerinde çalışıyor ancak herhangi bir kuş taşıyıcı olabilir. Daha fazla yük taşımak için kuzgunları, kıyı tesislerini izlemek için martıları ve geniş deniz alanları için albatrosları kullanmayı planlıyoruz."
Neiry, implante edilmiş nöroarayüzler aracılığıyla kuşları kontrol etmeye yönelik araştırmaların daha önce Çin, Güney Kore, ABD ve Hindistan'da yürütüldüğünü not ediyor; ancak kendi ekibinin deneylerin ötesine geçerek endüstriyel dağıtıma doğru ilerlediğini ve teknolojiyi uluslararası pazarlara taşımayı düşündüğünü iddia ediyor.
Daha önce, Ukraynalı şirketler Vyriy ve The Fourth Law'un, maliyetleri nispeten düşük tutarken vuruş doğruluğunu önemli ölçüde artıran yapay zeka güdümlü terminal rehberlik modülü ile donatılmış FPV savaş dronlarını seri üretmeye başladığı bildirilmişti.